رابطه سرمایه فرهنگی و هویت اجتماعی

بازدیدها: ۹۸

مسأله هویت (هویت فردی، خانوادگی، ملی و مذهبی) یک مسأله فلسفی یا حاصل تفکر و تخیل افراد نیست. نیاز به احساس هویت از شرایط ذاتی انسان سرچشمه می‌گیرد و منبع بسیاری از تلاش‌هاست. فرد بدون احساس «من» بودن، نمی‌تواند از سلامت روانی مناسبی برخوردار باشد تا جایی که باعث می‌شود مردم زندگی خود را به خطر بیاندازند، از علایق خود صرف نظر کنند، از آزادی و آزادگی چشم بپوشند، همه افکار خود را رها کنند تا جزیی از گروهی یا سازمانی یا هر مفهوم مرتبط شوند.

در جامعه معاصر ایران تعارض سنت و مدرنتیه همزمان با مشروطیت به وجود آمد و در پی آن به‌نظر برخی، بحران‌های هویتی بین سه عنصر ایرانی، اسلامی و غربی ظهور پیدا کرد. اساساً بحران هویتی (هویت مذهبی، هویت ملی) زمانی خود را نشان می‌دهد که ارتباط بین جامعه و سرمایه‌های معنوی آن ضعیف یا قطع شود. هویت جمعی معرف آن حوزه از حیات اجتماعی است که ضمیر ما خود را متعلق و مدیون بدان می‌داند و در مقابل آن احساس تعهد می‌کند. مثل ما مسلمان‌ها، ما شرقی‌ها، ما ایرانیان.

سرمایه فرهنگی، سرمایه اجتماعی و سرمایه اقتصادی که همگی از ابزارهای توسعه فرهنگی هستند رابطه تنگاتنگی با هویت اجتماعی دارند.

انواع و تمایلات استفاده از ابزارهای فرهنگی، میزان استفاده ازآلات فرهنگی در یک جامعه و ملاک دانش و آگاهی، تحصیلات و مدارج علمی هر فرد، سه شاخص اصلی سرمایه فرهنگی یک کشور هستند. علاوه بر توسعه همه جانبه در داخل هر کشور مسلماً وجود سرمایه فرهنگی و در امتداد آن سرمایه اجتماعی در عرصه‌های بین المللی و جهانی می‌تواند نقش اساسی در ارتباطات و مبادلات جهانی در همه‌ی حوزه‌های زندگی، از جمله علم و تکنولوژی، اقتصاد، سیاست و فرهنگ داشته باشد.

نابرابری در توزیع سرمایه‌های فرهنگی از اهیت بالایی برخوردار است ازجمله متغیرهای نابرابری در توزیع سرمایه فرهنگی عبارتند از: گسترش صنعت و تکنولوژی ارتباطی، میزان شناخت جامعه و میزان مساوات طلبی.

محرومیت اکثریت جامعه در درسترسی به منابع فرهنگی، نزول سطح مشارکت همگانی مؤثر در تولیدات و امور وابسته به تولیدات (جذب دانش نوین و …)، کاهش ارزش تغییر درست در جامعه و در ادامه ایجاد تغییرات ناعقلانی و نادرست و پیرو بودن اکثریت از این تغییرات از پیامدهای بی‌عدالتی در توزیع سرمایه‌های فرهنگی است.


گردآوری: مریم جهانبخش

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *