اندیشکده برهان

بازدیدها: ۶۵۲

تاریخچه:

اندیشکده برهان در ابتدا در قالب پایگاهی تحلیلی-تبیینی (تنها در عرصه‌ی فضای مجازی) به همت جمعی از جوانان انقلابی در آبان‌ماه سال ۱۳۸۹ آغاز به کار کرد. این وبگاه از یک‌سو به‌منظور جبران خلأها و کاستی‌های موجود در زمینه‌ی تولیدات تحلیلی رسانه‌ها و از سوی دیگر، در راستای افزایش سطح کمّی و کیفی تحلیل‌گران و کارشناسان رسانه‌ای، تأسیس و راه‌اندازی شد. به همین دلیل، وبگاه برهان به‌عنوان اولین «پایگاه تحلیلی-تبیینی کشور» با تشکیل شبکه‌ای از نخبگان و تحلیل‌گران اندیشه‌ورز از تاریخ ۱۲ بهمن ۱۳۸۹ رونمایی شد و شروع به فعالیت کرد. کارویژه‌های تعریف‌شده برای این پایگاه، «پاسخ به شبهات واردشده به نظام»، «وارد کردن شبهه به حریف» (آفندی) و «تبیین دیدگاه‌های امامین انقلاب‌اسلامی حضرت امام خمینی (ره) و امام خامنه‌ای (مدظله‌العالی)» بود.

«اندیشکده» بر اساس تعریف بومی آن عبارت است از یک مرکز معرفتی و علمی که با تکیه بر تعدادی اندیشمند و متفکر درونی (عضو) – در کنار بهره‌گیری از فرزانگان و صاحب‌نظران بیرونی- و به‌واسطه‌ی انجام پژوهش‌های ساختاریافته و معیّن در یک یا چند قلمرو موضوعی، به تولید و انتشار تحلیل و فکر مکتوب و مدوّن – اعّم از نظریه، راهبرد و برنامه – می‌پردازد، با این تعریف می‌توان برهان را یک اندیشکده نامید. لازم به ذکر است برهان بر آن نیست که صرفاً به گردآوری و بازتاب آراء و افکار دیگران بپردازد و نوعی «واسطه‌گری» را در ساحت معرفت و اندیشه در پیش بگیرد، بلکه خواهان به‌کارگیری متفکران «درونی» و «بومی» به‌منظور عرضه‌ی تولیدات معرفتیِ «مستقل» و «درون‌زا» است.

مؤلفه‌های هویتی و ارزش‌های سازمانی اندیشکده:

اندیشکده‌ی برهان بر آن است که در مسیر یک «جهاد فکری و اعتقادی» منسجم و متقن در مسیر «عقلانیت انقلابی، پیشرفت و تعالی و تمدن اسلامی» گام نهد. «پاسخ‌گویی مستدل و منطقی به پرسش‌ها و مسئله‌های کنونی جامعه»، «گره‌گشایی از معضلات فکری و نظری»، «شبهه‌زدایی» و «تولید تحلیل‌ها و تأملات سالم و پالوده‌ای از کج‌اندیشی و انحراف» اصولی است که جهادگران فکری اندیشکده‌ی برهان در مسیر تولید محتوا بدان توجه می‌کنند. منطق و عقلانیت حاکم بر ذهنیت نویسندگان و متفکران برهان، منطق و عقلانیت برخاسته از انقلاب‌اسلامی است و البته در منظومه‌ی گفتمانی امامین انقلاب‌اسلامی، حضرت امام خمینی (ره) و حضرت امام خامنه‌ای (مدظله‌العالی) برجسته شده است.

بر این اساس، اندیشکده‌ی برهان بر شاخص‌های هویتی و ارزش‌های سازمانی ذیل استوار شده است:

  • اصل و اساس خود را برپایه‌ی گفتمان و چارچوب معرفتی برخاسته از اندیشه‌های امام راحل عظیم‌الشأن و رهبر معظم انقلاب‌اسلامی می‌داند.
  • از سازوکار «موضوع‌یابی و مسئله‌شناسی» ویژه‌ای برخوردار است که بتواند در شناخت و کشف نقاط چالش‌برانگیز، کارآمد باشد.
  • بررسی موضوعات و مسائل را با نگاهی کلان، گفتمانی و راهبردی دنبال کرده و با عبور از این مرحله و ورود به عرصه‌ی برنامه‌ریزی، از وجه «کاربردی» نیز غافل نخواهد شد.
  • ارتباط مؤثری را با «بدنه‌ی تصمیم‌گیر و سیاست‌گذار نظام» برقرار می‌کند.
  • بر توان نیروی هوشمند، باانگیزه، پرنشاط و توانمند نسل سوم انقلاب‌اسلامی و جوانان جبهه‌ی مؤمن انقلابی تکیه می‌کند.
  • علاوه بر تأمین نیازهای محتوایی روز نظام و انقلاب، نیاز کلان و راهبردی انقلاب‌اسلامی، یعنی تربیت شبکه‌ای انسانی از نخبگان اندیشه‌ورز جهادی تراز انقلاب را وجه همت خود قرار داده است.
  • هم‌افزایی با رسانه‌های دیگر جبهه‌ی انقلاب‌اسلامی را مدنظر داشته و تأمین محتوای متناسب برای این جبهه را در دستور کار قرار می‌دهد.
  • با استفاده از ابزار «رسانه»، زمینه‌ی اثربخشی بر «افکار عمومی» را مهیا می‌سازد.

مبنای گفتمانی:

با توجه به اهمیت و ضرورت تبیین صحیح و کارآمد بیانات امام خمینی (ره) و مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی)، اندیشکده‌ی برهان کارویژه‌ی اصلی خود را «تبیین بیانات این دو بزرگوار و تولید پژوهش‌های معرفتی و راهبردی معطوف به دغدغه‌ها و مطالبات سیاسی-فرهنگی ایشان» تعریف نموده است. از سوی دیگر، اکنون هیچ پژوهشکده یا مؤسسه‌ی تحقیقاتی، معرفتی و علمی‌ای با این کارویژه در حال فعالیت نیست و این امر، هویت متمایز به برهان می‌بخشد. علاوه بر این، مطالعه‌ی مراکز مشابه نشان می‌دهد که آن‌ها با وجود مدعای صبغه‌ی پژوهشی و تحلیلی، غالباً از قلمرو انعکاس طبقه‌بندی‌شده‌ی بیانات رهبر معظم انقلاب خارج نگشته و به غور و اندیشه‌ورزی پیرامون آن رو نیاورده‌اند.

بدین ترتیب، عمده‌ی اهتمام برهان به‌صورت خاص و محوری، در حوزه‌ی تبیین و اندیشه‌ورزی ایده‌ها، مفهوم‌پردازی‌ها و دغدغه‌های اساسی امام خمینی (ره) و رهبر معظم انقلاب (مدظله‌العالی) و در نهایت عرضه‌ی محصولات و تولیدات فاخر و متقن به جامعه است. بدین منظور، برهان در فاز اول، با رویکرد ایمانی و ولایت‌مدارانه به بررسی و استنتاج منطق‌مند، روش‌مند و ضابطه‌مند مجموع بیانات و منویات امامین انقلاب‌اسلامی می‌پردازد و در فاز بعد، به‌منظور واکاوی و تفهیم بهتر و بیشتر بیانات و ایجاد فضای گفتمانی، از تضارب آرا و تبیین به‌وسیله‌ی صاحب‌نظران و خبرگان تبیین‌گر بهره می‌گیرد. بدین ترتیب، مطالب مبتنی بر بیانات و تدابیر این دو بزرگوار خواهد بود و نه صرفاً مزین به آن.

بلافاصله پس از هر دیدار یا سخنرانی مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی)، برهان در دو سطح جاری و کلان پژوهش‌های موضوعی و راهبردی، به تفکیک مقطع زمانی و جنس کار، خطوط فعالیتی را در نظر گرفته و اهداف ذیل را دنبال می‌کند:

  • تغییر رویکردهای نخبگان، کارشناسان و عموم مردم به بیانات امام (ره) و مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) و جلوگیری از تفسیر غلط، ناآگاهانه و انحرافی و سوق دادن فضای نخبگانی کشور در امتداد مطالبات نظری و اجتماعی این دو بزرگوار و پیگیری مطالبات آنان.
  • تهیه محورهای کلان و راهبردی، جملات مهم و واژگان کلیدی در قالب گزاره‌نگار
  • تولید گفتمان بر مبنای تدابیر ولایت در حوزه‌های مختلف در کشور و قرارگیری فضای جامعه در افق و فضای فکری ولایت و به‌عبارتی انتقال از افق دید و فضای فکری شخصی به افق دید و فضای فکری ولایت
  • برآوردن مسئله‌ها از اصل کلام امام و رهبری با ژرف‌اندیشی و تعمق دقیق در کلام این بزرگواران و تحقق نتایج آن در جامعه.
  • تدوین راهبردهای موضوعی براساس تفکر و اندیشه‌ی امام راحل و مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی).
  • آینده‌پژوهی یا موضوع‌یابی و مسئله‌یابی برای تدوین برنامه‌های آینده‌ی اندیشکده.

هدف‌گذاری در جهاد فکری:

برهان به دنبال آن است که با تشکیل یک حلقه‌ی معرفتی و هسته‌ی نظریه‌پردازی، اهداف و غایات زیر را جست‌وجو نماید:

  • برجسته‌سازی عقلانیت موجود در گفتمان انقلاب‌اسلامی.
  • گفتمان‌سازی مسیر حقیقی شکل‌گیری تمدن اسلامی بر مبنای منظومه‌ی فکری امامین انقلاب‌اسلامی.
  • دفاع نظری متقن از خط ایدئولوژیک و اعتقادی انقلاب‌اسلامی.
  • تهاجم محاسبه‌شده و سنجیده به مواضع و سیاست‌های غربِ سلطه‌جو.
  • پاسخ‌گویی به چالش‌ها و معضلات راهبردی و کلان نظام جمهوری اسلامی و جامعه‌ی اسلامی.
  • بسط نظری و اندیشه‌ورزی حول ایده‌ها و گفتمان مطرح‌شده از سوی رهبر معظم انقلاب‌اسلامی.
  • تولید، تحلیل و تبیین سالم و سازنده و پاسخگویی منطقی به شبهات و پرسش‌ها.
  • صیانت از باورها و ارزش‌های اسلامی و انقلابی جامعه ایرانی در حوزه‌های سیاسی، فرهنگی و اقتصادی.
  • آفند به چالش‌ها و نقاط ضعف دشمن (نظام سلطه و امتداد آن).
  • شکل‌دهی به ذهنیت خواص و نخبگان به‌واسطه‌ی جریان‌سازی و موج‌آفرینی.
  • گفتمان‌سازی و ایجاد دغدغه جمعی معطوف به مطالبات مقام معظم رهبری.

قالب‌های فعالیت:

ابزارهای پیش‌بینی‌شده برای این هدف عبارت‌اند از:

  • مقالات، یادداشت‌ها و مصاحبه‌ها (وبگاه تحلیلی تبیینی برهان)
  • پژوهش‌های و گزارش‌های راهبردی
  • کتاب‌ها و اندیشنامه‌های تخصصی
  • نرم‌افزارها و محتواهای چندرسانه‌ای
  • درس‌گفتارهای علمی
  • نشست‌ها و هم‌اندیشی‌های تخصصی در مراکز علمی-دانشگاهی
  • کرسی‌های آزاداندیشی
  • بسته‌های موضوعی تصویری

خط‌مشی و رویکرد در تولید محتوا:

  • تبیین مواضع نظام، امام خمینی (ره) و مقام معظم رهبری
  • استخراج شبهات در همه حوزه‌ها و پاسخ به آنها
  • مسئله‌محوری ناظر به خطِ معرفتی انقلاب‌اسلامی
  • ریل‌گذاری راهبردی برای حرکت تکاملی آینده‌ی جامعه
  • طراحی سامانه‌ی تئوریک و منظومه‌ی معرفتی
  • تکیه بر ایدئولوژی اسلامی و انقلابی در امتداد تقابل با علوم انسانی سکولار
  • بهره‌گیری غیرمقلدانه از نظریه‌های متفکران غربی
  • آفند به نقاط چالش‌خیز دشمنان داخلی و خارجی
  • بررسی و نقد نظریه‌های رقیب یا معارض
  • تولید گفتمان در فضای نخبگانی و عمومی جامعه

ویژگی‌های اندیشکده برهان:

  • قدرت پژوهش بالا مبتنی بر شبکه نخبگان حوزه و دانشگاه
  • کیفیت بالای محتوای مطالب اعم از: نو بودن، اثرگذار بودن و…
  • به دور بودن از مطالب خبری، توهین‌آمیز و شعاری
  • ایجاد یک مرکز جامع برای تمامی شبهات سیاسی، اجتماعی و اقتصادی همراه با جواب
  • استفاده به‌موقع و دقیق از فرصت‌ها برای غلبه بر دشمن
  • بهره‌مندی از اتاق‌های فکر برای سیاست‌گذاری‌ها و فعالیت‌های سایت
  • پاسخگویی به شبهات، بیانیه‌ها، نامه‌ها با قوت و سند در کوتاه‌ترین زمان
  • تولید محتوا مبتنی بر تهیه برآورد راهبردی
  • بالا بودن سرعت انتقال
  • تولید محتوا بر اساس نیازسنجی و مسأله‌محوری
  • ارزیابی علمی مطالب
  • قابلیت موج‌سازی
  • تعامل دوسویه با مخاطب
  • ارائه گزارش‌های تحلیلی – روایی از مسائل روز
  • فرآیند تولید و توزیع محتوای برهان

اصول و سیاست‌های محتوایی برهان:

  • مبتنی بودن بر نیاز نظری و فکری کنونی جامعه (مسأله‌محوری و روزآمدی)
  • مستدل، منطقی و در صورت لزوم مستند بودن (پرهیز از مغالطه و عبارات خطابی)
  • مرجعیت گفتمان امامین انقلاب‌اسلامی
  • فاخر بودن ادبیات و خودداری از به‌کارگیری الفاظ سخیف و سبک
  • دفاع واقع‌بینانه و نقد منصفانه
  • ارائه پاسخ‌های بنیادی و اساسی به‌جای پاسخ‌های قشری و سطحی
  • سرعت و ابتکار عمل در پاسخگویی و عرضه‌ی تحلیل
  • رعایت اخلاق رسانه‌ای
  • پرهیز از محافظه‌کاری

فهرست اندیشکده‌های ایران


گردآورنده: سعید دهقانی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *